|
Mezhep nedir?
- Herhangi bir İslam müçtehidinin şer'i delillerden çıkardığı
hükümlerin bütünüdür.
Mezhepler kaça ayrılır,
nelerdir?
- İkidir. İtikatta mezhep, amelde mezhep.
İtikatta mezhepden bahseder
misiniz?
- İtikadda hak mezhep : "Ehl-i sünnet ve cemaat" mezhebidir. Bu
mezhep Peygamber Efendinmizin ve ashab-ı Kiramın itikad ve ameli üzerine olan
mezheptir. Buna "Fırka-i naciye" kurtulan fırka denir. Bunun dışında bazı
fırkalr vardır, onlara da "Fırak-ı dalle" denir ki, başlıca yedidir:
1.Mutezile, 2.Şia, 3.Havariç, 4.Mürcie, 5.Neccariye, 6.Cebriye, 7.Müşebbihadır.
Bunlar bütün kollarıyla beraber yetmişili fırkaya çıkar.
İtikattaki mezhep imamları ikidir. İmam Ebu Mansur Muhammed Matüridi ve İmam
Ebü'l Hasani'l Eşari Hazretleridir. Bizim itikattaki mezhebimizin imamı Ebu
Mansur Muhammed Matüridi Hazretleridir. Şafii, Maliki ve Hanbeli mezhebine
mensup olanların itikatta imamları Ebü'l Hasani'l Eşari Hazretleridir.
Amelde mezhepten bahseder
misiniz?
- Amelde mezhep dörttür. Hanefi, Şafii, Maliki, Hanbeli
mezhepleridir. Bir kimse, canı istediği zaman Hanefi mezhebine, canı istediği
zaman diğer mezhebin hükümlerine göre hareket edemez.
İslamiyet bir olduğuna göre
mezhep ne için dört olmuştur?
- El bir tane olduğu halde, parmakların beş tane oluşu nasıl bizim iş
görmemizi kolaylaştırmakta ise, mezheplerin durumu da aynen böyledir. Hepsi
İslam esaslarına bağlı olup, halkın kolaylığı içindir.
Mezhepler niçin, nasıl ve ne
zaman çıkmıştır?
- Ashab-ı kiram devrinden sonra, Kur'an-ı Kerim ve hadis-i
şeriflerden hüküm çıkarma kudretine sahip müçtehidler azalmıştı. Bunun üzerine
müslümanlar, içtihad kudretinde bulunan fakihlere tabi olma yolunu tuttular.
Onların derslerinde bahs ettikleri mevzular, sorulara verdikleri cevaplar ve
fetvalar halkın takip ettiği bir yol ve fıkhi bir mezhep olarak doğmuş oldu.
Mezheb sahibi olan bu büyük alim ve imamlar hiç bir zaman, biz bir mezheb
kuruyoruz, bize uyunuz, diye halkı görüşlerine uymaya çalışmazlardı.
- Peygamberimiz, müçtehidlerin içtihadında isabet edrse, iki sevab,
iyi niyetle Allah rızası için yaptığı içtihadında hata ederse, bir sevab
alacağını söylemiştir.
Müçtehidde bulunması gereken
özellikler nelerdir?
- Arapça bilmelidir. Çünkü Kur'an bu dille inmiş, Peygamberimiz
sünneti de aynı dille ifade etmiştir.
- Kur'an ilmine sahip olmalıdır.
- Sünneti bilmelidir.
- Üzerinde icma ve ihtilaf edilen konuları bilmelidir.
- Kıyas bilmelidir. İçtihad, bütün şekil ve metoduyla kıyası bilmeyi
gerektirir.
- Doğru bir anlayış ve iyi bir takdir gücüne sahip olmalıdır
| |